Ik Kies Bewust

Het groene logo met de tekst ‘gezondere keuze’ staat op basisvoedingsmiddelen (Schijf van Vijf-producten) die veel nuttige voedingsstoffen bevatten, en minder verzadigd vet, suiker en zout en soms meer vezel dan andere producten uit dezelfde productgroep. Het blauwe logo met daarop  ‘bewuste keuze’ staat op producten die geen basisvoedingsmiddel zijn, maar wel minder verzadigd vet, suiker, zout en soms meer vezel bevatten dan andere producten uit dezelfde productgroep. Omdat deze producten minder belangrijk voor de gezondheid zijn, is hier een ander woord gekozen.

Productgroepen zijn groepen van vergelijkbare producten. Deze zijn vastgesteld door rekening te houden met gebruiksmoment en samenstelling. Voorbeelden zijn de productgroepen snacks, maaltijden en groenten en fruit. U kunt de productgroepen en bijbehorende criteria vinden op de website onder het onderdeel ‘Hoe werkt het?’.

Het logo is niet verplicht. Er zijn dus bedrijven die ook goede producten maken, maar niet meedoen. Dat betekent dat een product met logo niet de enige goede keuze is in zijn soort. Maar wel dat dit product herkenbaar is tussen het grote aanbod. Elk product met logo voldoet sowieso aan (inter)nationale richtlijnen voor zout, suiker en verzadigde vetten. Het behoort tot ongeveer de beste 25% van de producten op de markt.

Het zijn de gezondere producten binnen een groep. Dus als je bijvoorbeeld een snack wilt eten, helpt het logo je een snack te kiezen, waar minder of weinig verzadigde vetten, suiker en zout in zitten. Aan het blauwe logo kun je zien dat zo’n product geen basisvoedingsmiddel is en dus geen onmisbare rol in een gezond voedingspatroon speelt.

Ja. Het beperken van de inname van calorieën is belangrijk om overgewicht tegen te gaan. Producten in productgroepen zoals snacks en dranken kunnen daarom niet teveel energie bevatten als zij het logo willen gebruiken. Snacks mogen daarom bijvoorbeeld niet meer dan 110 kcal per portie bevatten. U kunt de energierichtlijnen nalezen onder het onderdeel ‘Hoe werkt het?’, bij de productcriteria.

Het Voedingscentrum steunt het logo en is vertegenwoordigd in de Wetenschappelijke Commissie. Sinds maart 2011 zijn de criteria van het Vinkje en de criteria die het Voedingscentrum gebruikt voor de voorlichting, op elkaar afgestemd.

De producten worden getoetst door een onafhankelijke toetsingsinstantie (SGS). De beslissing over het gebruik van het logo wordt vervolgens genomen door de Stichting.

Ja. Alle producten die aan de criteria voldoen, kunnen het logo krijgen. Dat is juist gunstig. Het betekent dat u binnen de producten met logo kunt kiezen voor wat u het lekkerst vindt.

Ja, regelmatig kijkt de Wetenschappelijke Commissie of de criteria aansluiten bij de laatste inzichten. De criteria kunnen daarop worden aangepast. De producten die daarna buiten de boot vallen, krijgen wel een kans op verbetering, zij vallen tijdelijk in een overgangsregeling. Sinds maart 2011 zijn de criteria van het Vinkje afgestemd met de criteria die het Voedingscentrum gebruikt voor hun voorlichtingssysteem. 

Een onafhankelijke Wetenschappelijke Commissie onder leiding van Prof. Seidell. Deze Commissie, waarin ook het Voedingscentrum vertegenwoordigd is, heeft de criteria gebaseerd op internationale en nationale voedingsadviezen. Sinds maart 2011 zijn de criteria van het Vinkje afgestemd met de criteria die het Voedingscentrum gebruikt voor hun voorlichtingssysteem.

De Stichting wil de consument niet ‘verbieden’ om te snacken, maar adviseert hoe men een gezondere keuze kan maken als men wil snacken. Een snack met het logo bevat minder dan 110 kilocalorieën en minder of weinig verzadigd vet, suiker en zout. Uit onderzoek blijkt dat de consument ook in productgroepen zoals snacks behoefte heeft aan handige informatie. Om te laten zien dat snacks geen basisvoedingsmiddel zijn en dus geen onmisbare rol in een gezond voedingspatroon spelen, kunnen ze alleen een blauw logo krijgen.

Producten met het Vinkje voldoen aan de achterliggende criteria. Of andere producten net zo gezond zijn, hangt af van de samenstelling van het product. Er zijn ook producten die aan de criteria van het logo zouden voldoen maar waarvan de producenten zich (nog) niet hebben aangesloten bij de Stichting.

Dat komt omdat producten worden beoordeeld binnen hun productgroep. Groenten in blik bevatten soms (nog) te veel zout en/of suiker en voldoen dan niet aan de criteria van de productgroep ‘bewerkte groenten en fruit’. Binnen de groep snacks bevatten sommige ijsjes zo weinig energie en suiker dat ze de betere keuze zijn. Aan het blauwe logo kun je zien dat een ijsje geen basisvoedingsmiddel is en dus geen essentiële rol in een gezond voedingspatroon speelt.

Nee, voor alle voeding geldt dat je je het beste kunt houden aan het advies om gevarieerd en niet meer te eten dan  de dagelijkse consumptiehoeveelheden. Mannen hebben gemiddeld 2500 kcal per dag nodig, vrouwen gemiddeld 2000 kcal. Op de verpakking van voedingsmiddelen vindt u het aantal calorieën dat het product bevat. Het Vinkje helpt u bij het samenstellen van een evenwichtig voedingspatroon.

Sommige margarines en slaolie dragen ook het logo omdat ze minder verzadigde vetten bevatten en dus beter zijn dan andere producten in hun groep. Het spreekt voor zich dat je deze voedingsmiddelen niet onbeperkt tot je kunt nemen. Het uitgangspunt van het voedselkeuzelogo is een gezond voedingspatroon volgens de Schijf van Vijf van het Voedingscentrum.

Ja. Alle deelnemers aan het initiatief mogen het logo gebruiken. De Stichting maakt daarbij geen onderscheid in merken. Het gaat namelijk om de gezondere keuze binnen de verschillende categorieën. U kunt de deelnemerslijst vinden op deze website bij het onderdeel ‘Deelnemers en producten’. Sinds 2011 is, naast de vele al langer deelnemende supermarkten, ook Albert Heijn aangesloten bij de Stichting Ik Kies Bewust. In de Albert Heijn-winkels wordt het Klavertje tegelijk met het oude Ik Kies Bewust-logo in twee jaar tijd vervangen door het Vinkje. In de overige supermarkten wordt alleen het Ik Kies Bewust-logo vervangen.

Zoetstoffen zijn uitgebreid getest door de Europese Unie. Ze hebben een goedgekeurd E-nummer. Dat betekent dat ze op korte en lange termijn onschadelijk zijn voor de gezondheid.

Ook een gezondere keuze moet natuurlijk lekker zijn! Sommige producten (bijvoorbeeld groenten en olijfolie) hebben van nature een gezonde samenstelling, waarmee ze vanzelf een goede keuze zijn. Andere producten (bijvoorbeeld frisdranken met minder suiker en 30+ kaas) zijn aangepast, waarmee ze een betere keuze zijn geworden. Natuurlijk is er bij deze producten voor gezorgd dat de smaak nog steeds uitstekend is. Sommige mensen vinden ze zelfs lekkerder dan de ‘gewone’ variant!

Nee, het logo is erop gericht internationaal te kunnen worden gebruikt en dat gebeurt inmiddels. U kunt varianten van het voedselkeuzelogo (Choices-logo in het Engels) nu ook al tegenkomen in België, Portugal, Polen en Brazilië.

Onder begeleiding van Prof. Seidell – voorzitter van de Wetenschappelijke Commissie -  is een evaluatieonderzoek opgezet om de effectiviteit van het logo te evalueren. Dit onderzoek wordt uitgevoerd door de Vrije Universiteit van Amsterdam. Het onderzoek is eind 2007 van start gegaan en zal in totaal vier jaar duren. Tussentijdse resultaten hiervan worden gepubliceerd.

Het Vinkje is een samenvoeging van het Keuze Klavertje van Albert Heijn en het Ik Kies Bewust-logo. Tussen 2011 en 2013 zullen de oude logo’s van de verpakkingen verdwijnen. In deze overgangsfase zijn zowel de oude logo’s als het nieuwe logo nog in omloop.  Dit lijkt verwarrend maar de strekking van al deze logo’s is hetzelfde. Producten met logo bevatten minder verzadigd vet, zout en suiker en soms meer vezel dan vergelijkbare producten.

Dit zijn vignetten op verpakkingen die percentages weergeven van de aanbevolen hoeveelheid of het aantal calorieën. Dat is vooral om specifieke informatie te geven, terwijl het voedselkeuzelogo aangeeft of het product in zijn geheel aan de criteria voldoet.